1980 ମସିହାରେ ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ, ସାମାଜିକ ସଂସ୍କାରକ ତଥା ଉଦ୍ୟୋଗୀ ଭାବରେ ଗୋପାବନ୍ଧୁ ଦାସ ଜଣେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ଥିଲେ। ସମାଜ ପାଇଁ ସେବା କ୍ଷେତ୍ରରେ ସେ ଅନେକ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କର ରଣନୀତିକ ଅବଦାନ ତାଙ୍କୁ ଉଚ୍ଚ ସ୍ତରର ସମ୍ମାନ ଅର୍ଜନ କରିଥିଲା | ଜରୁରୀକାଳୀନ ସମୟରେ ଗୋପାବନ୍ଧୁ ଦାସ ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଆନ୍ଦୋଳନରେ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ସେ ଓଡିଶା ରାଜ୍ୟରେ ସାମାଜିକ ନ୍ୟାୟ ତଥା ସାମାଜିକ ସ harmony ହାର୍ଦ୍ଦ୍ୟ ସପକ୍ଷରେ ଅନେକ ଯୋଜନା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ।
ଗୋପାବନ୍ଧୁ ଦାସ 5 ନଭେମ୍ବର 1877 ରେ ଓଡ଼ିଶାର ସୁଖପୁର ଗ୍ରାମରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ନାମ ଦିନାବାନ୍ଧୁ ପଣ୍ଡା ଏବଂ ମାତାଙ୍କ ନାମ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣମୟୀ ଦେବୀ। ତାଙ୍କ ପରିବାରର ଆର୍ଥିକ ଅବସ୍ଥା ମଧ୍ୟମ ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ସେ ଅଧ୍ୟୟନରେ ବହୁତ ଆଗ୍ରହୀ ଥିଲେ। ଗୋପାବନ୍ଧୁ ଓଡିଶା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ସ୍ନାତକ ହାସଲ କରିଥିଲେ ଏବଂ ସେ ଉଚ୍ଚ ଅଧ୍ୟୟନ ପାଇଁ କଲିକତା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ମଧ୍ୟ ଅଧ୍ୟୟନ କରିଥିଲେ।
ଗୋପାବନ୍ଧୁ ଦାସ ରାଜନୈତିକ ତଥା ସାମାଜିକ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଆଗ୍ରହୀ ଥିଲେ ଏବଂ ଦେଶର ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମରେ ମଧ୍ୟ ସକ୍ରିୟତା ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଥିଲେ। ସେ ବ୍ରିଟିଶ ସରକାର ବିରୋଧରେ ଆନ୍ଦୋଳନରେ ଭାଗ ନେଇଥିଲେ ଏବଂ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀମାନେ ଦେଶର ସ୍ୱାଧୀନତା ପାଇଁ ଲଢେଇ କରିଥିଲେ।
ଗୋପାବନ୍ଧୁ ଦାସ ବିଭିନ୍ନ ସାମାଜିକ ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ଖୋଜିବା ପାଇଁ ଅନେକ ସଂଗଠନ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ | ସେ ଓଡିଶାରେ ଶିକ୍ଷା, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ, ଗ୍ରାମୀଣ ବିକାଶ ଏବଂ ମହିଳା ସଶକ୍ତିକରଣ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅନେକ ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଥିଲେ। ତାଙ୍କର ପ୍ରମୁଖ ପଦକ୍ଷେପ ମଧ୍ୟରେ ଗୋପାବନ୍ଧୁ ଦାସ "ଉତ୍କଳ ସମିତି" ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ, ଯାହା ଶିକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ ସଂସ୍କାର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥାଏ। ସେ ଭାରତୀୟ ଅଧିକାର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ସଂଗ୍ରାମ କରୁଥିବା ଭାରତୀୟ ମହିଲା ସଭା ମଧ୍ୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ।
ଗୋପାବନ୍ଧୁ ଦାସଙ୍କ ଜୀବନୀରେ ତାଙ୍କର ଅନେକ ସମ୍ମାନିତ କାର୍ଯ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ | ତାଙ୍କୁ 1921 ମସିହାରେ "କର୍ଣ୍ଣାଲୀ ସେବା" ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିବାବେଳେ 1955 ମସିହାରେ ତାଙ୍କୁ ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ପଦକ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା। ସେ ତାଙ୍କ ଜୀବନ କାଳରେ ଅନେକ ପୁସ୍ତକ ଲେଖିଥିଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ତାଙ୍କର ଚିନ୍ତାଧାରା ଏବଂ ସାମାଜିକ ସେବା ବିଷୟରେ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା |
ଗୋପାବନ୍ଧୁ ଦାସଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ 4 ଜୁନ୍, 1936 ରେ ହୋଇଥିଲା, କିନ୍ତୁ ସାମାଜିକ ସେବା କ୍ଷେତ୍ରରେ ତାଙ୍କର ଅବଦାନ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟ ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମନେ ରହିଛି। ତାଙ୍କର ସାମରିକ ତଥା ସାମାଜିକ ସେବା ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଜଣେ "ଉଦ୍ୟୋଗୀ ତଥା ସାମାଜିକ ସଂସ୍କାରକ" ଭାବରେ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ ଏବଂ ତାଙ୍କର ଜୀବନୀ ଦେଶପ୍ରେମ, ସହାର୍ଦ୍ଦ୍ୟ ଏବଂ ସାମାଜିକ ସେବାର ଏକ ଉଦାହରଣ ଭାବରେ ମାନ୍ୟତା ପାଇଲା |
7878
